کلون (قفل! یعنی که کلیدی هم هست)

نوشته‌های علی جلالی نجف آبادی
 
حضور جذاب طبیعت در هنر عکاسی
ساعت ۱٢:٢٢ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱۱/٩ : توسط : علی جلالی نجف آبادی

 

علی جلالی نجف آبادی

طبیعت و گردش در آن یکی از پر جاذبه ترین بخش های صنعت گردشگری در جهان به حساب می آید. به طوری که گردشگران طبیعت از نظر آماری رشد فزاینده ای نسبت به دیگر گردشگران در حوزه های مختلف، در کل جهان داشته اند. کشور ما هم از این قاعده مستثنی نبوده و همیشه به دلیل موقعیت خوب آب و هوایی و تنوع زیست محیطی مورد توجه علاقه مندان خارجی و داخلی قرار گرفته است. در این میان هم وطنانی هستند که با عشق و علاقه به طبیعت کشور عزیزمان، آستین همت بالا زده و از استعدادها و شگفتی های زیبای طبیعت منحصر به فرد ایرانی آثاری به یادماندنی ثبت کرده اند. در این ارتباط با یکی از عکاسان حرفه ای مصاحبه ای کوتاه انجام داده ایم.

· از سابقه و گذشته خودتان برای ما بگویید؟

نامور عباسیان هستم و در رشته کشاورزی تحصیل کرده ام. به دلیل علاقه زیادی که به محیط زیست داشتم، در سال 72 گروه دوچرخه سواری به راه انداختیم که برای تشویق مردم در جهت کاهش آلودگی هوا فعالیت می کرد. من همچنین در کانادا دوره عکاسی دیده ام که شامل عکاسی هوایی، هنری وصنعتی می شود و بعد از آن به ایران آمدم و در این جا شرکتی تأسیس کردم که زمینه فعالیت آن عکاسی در طبیعت وگرافیک بود. در ابتدا از بهترین کارشناسان محیط زیست در گونه های جانوری از جمله پرنده شناس، خزنده شناس، حشره شناس و غیره دعوت کردم و با کمک این عزیزان شروع به تهیه عکس و تولید فیلم از گونه های در معرض خطر انقراض کردیم. و در کنار این حرکت به شناسایی جاذبه های طبیعت گردی در هر منطقه پرداختیم که تا کنون هم مجموعه زیادی جمع آوری شده است. البته ما سه چهارم ایران را سفر کرده و از جاذبه های اکوتوریستی آن فیلم و عکس تهیه کرده ایم.

درهمین ارتباط برای کسب تجربیات بیشتر یک سفر 40 روزه به آفریقا داشتم، که حاصل آن یک فیلم 34 دقیقه ای و تعدادی عکس از حیاط وحش آن جا بوده است. ودر حال حاضر نیز حدود 12 سال است که مشغول کار هستم.

· نحوه عملکرد شما به چه صورت است، تیمی فعالیت می کنید یا انفرادی؟

کار ما از بعضی جهات تیمی و از جهاتی دیگر انفرادی انجام می شود. مثلاً وقتی ما در ارتباط با یک سوژه کار تخصصی و علمی انجام می دهیم، باید به همراه کارشناسان و متخصصان مرتبط با آن سوژه به سفر برویم. دلیل این امر هم این است که باید کارشناس پرنده شناس خصوصیات پرنده ی مورد نظر را بگوید تا ما هم بتوانیم آنچه مد نظر است را درست و دقیق انجام دهیم. ولی در مواردی که لازم است تا عکس یا نمای هنری از یک سوژه گرفته شود، به طور حتم کسی حوصله نمی کند کنار ما باشد چون ما برای گرفتن یک نما ممکن است زمانی طولانی را صرف کنیم تا تصویر مورد نظر برداشت شود.

· شما طی این مدت سفرهای زیادی انجام داده اید و مسلما در ارتباط با جاذبه های طبیعت گردی و تجربیات کاری خودتان به نکات مثبتی دست پیدا کرده اید، آیا این موارد را تا کنون در اختیار علاقه مندان قرار داده اید؟

نه، من یک مقدار در این زمینه سختگیر هستم و یکی از گران فروشترین عکاسان به حساب می آیم. چون برای تهیه این نوع کارها هزینه و وقت بسیاری صرف می شود که حاصل آن برای تولید کننده و هنرمند، ارزش معنوی و مادی فراوانی دارد. از جهت دیگر ناشران ایرانی ارزشی واقعی برای اثر قائل نمی شوند، به طوری که قیمت عکس ها به قدری پایین است که من آن را نوعی توهین به هنر و هنرمند می دانم. باید بگویم در حال حاضر عکاسی دیجیتال شده ولی تا چند وقت پیش کاربسیار سخت بود. الان هم با وجود تکنولوژی جدید باز هم چیزی از ارزش وسختی کار کم نشده است. به طوری که ناشر گرانترین کادری که خریداری می کند 50.000 تومان می باشد. این در حالی است که در پس این عکس ها خطرات و هزینه های بسیاری وجود دارد که متأسفانه در نظر گرفته نمی شود. البته در کنار این مسائل موارد حاشیه ای نیز وجود دارد و عملا انگیزه انتقال تجارب و آثار را از تولید کننده اثر می گیرد. به همین دلیل من تصمیم گرفتم تا آثار خودم را در خارج از کشور تکثیر و چاپ کنم. چون در آن جا ارزش بیشتری برای این نوع کارها قائلند.

· با توجه به این که شما مشاهدات متفاوتی از گردشگری ایران و دیگر کشورها داشته اید، این موضوع را چطور ارزیابی و مقایسه می کنید؟

باید بگویم ایران از نظر جاذبه های اکوتوریستی جزو یکی از پنج کشور اصلی دنیا به حساب می آید. این را باید در نظر گرفت که گردشگری در طبیعت، نیازی به هتل پنج ستاره ندارد. یعنی من به عنوان یک طبیعت گرد، تصمیم دارم به دل طبیعت بروم و از نزدیک با آن ارتباط برقرار کرده و از آرامش و زیبایی آن لذت ببرم به همین دلیل دنبال تجملات و رفاه شهر نشینی نخواهم بود. مثلا در آفریقا ما در کومه و چادر ساکن می شدیم نه هتلی بود و نه امکاناتی، ما حتی برای استحمام هم از منبع آبی استفاده می کردیم که در آن جا قرار داشت. همه چیز ابتدایی بود و همین کشور آفریقایی در حال حاضر تعداد طبیعت گردان آن از کشور ما بیشتر است. این را هم باید بگویم که کشور ما جاذبه های زیادی دارد. ما پتانسیل های خوبی در جذب توریست طبیعت داریم که با وجود امکانات متناسب و مدیریت صحیح، می توانیم یکی از بهترین ها باشیم. البته باید این را هم اضافه کنم که در مناطق بومی کشورمان هنوز فرهنگ پذیرش گردشگر را نداریم و همچنین برخی از گردشگران مان هم فرهنگ استفاده از طبیعت را ندارند.

· می توانید خاطره ای از این سفر هایتان برای خوانندگان ما مطرح کنید؟

بله، به کنیا سفر کرده بودم. یکی از روزهای سخت کاری و بعد از اتمام کارمان که زمان زیادی را هم صرف آن کرده بودیم، به دلیل خستگی زیاد تصمیم گرفتیم که وسایل را جمع کرده و برای استراحت به کمپ برگردیم. بعد از جمع آوری وسایل و تجهیزات به راه افتادیم و پس از طی مسیری ناگهان متوجه نه قلاده شیر شدیم که به یک گاومیش حمله کرده بودند. ما هم بلافاصله توقف کرده، از این فرصت استفاده کردیم و دوباره تجهیزات را به راه انداختیم و به سرعت فیلم و عکس گرفتیم؛ ممکن است دیگر چنین فرصت و صحنه ای فراهم نشود، ولی ما توانستیم از آن تصویر برداری کنیم و این برای من بسیار خاطره انگیز بود.

· شما در مواجهه با زیبایی های طبیعت چه احساسی داشته اید؟

در طبیعت انرژی مثبت فراوان است و من این را به خوبی درک کرده ام. در هر نقطه ای از جهان که باشم طلوع خورشید را دوست دارم و دیدن آن برایم الهام بخش بوده و از آن انرژی فراوانی کسب می کنم، که بر روی کارم تأثیر زیادی می گذارد. من در بسیاری از موارد محو طبیعت شده و کاملا خودم را در آن غوطه ور حس می کنم.

· نظرتان در مورد طبیعت گردانی که به ایران می آیند چیست؟

اکثر آن ها شیفته کویر ایران هستند و علاقه زیادی در این مورد از خود نشان می دهند. آن ها گویی گمشده ای دارند و برایشان غوطه خوردن در طبیعت کویر و حتی غلت خوردن روی شن ها جذابیت دارد.

· آیا می توانید ویژگی خاصی برای طبیعت ایران در نظر بگیرید؟

طبیعت ایران منحصر به فرد است. چراکه شما ارتباط آن را با بافت بومی هر منطقه به خوبی می توانید درک کنید، این مزیت به شکلی است که در نوع پوشش، رنگ های به کار رفته در البسه و وسایل مورد استفاده آن ها و همچنین نوع هنر، آیین ها، سنت ها،شعرها و باورهای قدیمی دیده می شوند. همه این ها با طبیعت و موقعیت آن قوم، در جغرافیای مورد نظر ارتباط مستقیم دارد و این ویژگی ها در ایران چشمگیر هستند. مثلا در شمال ایران به دلیل طبیعت آن نوع خاصی از پوشش، رنگ و فرهنگ را می بینید که در جنوب ایران شکل و نمایی دیگر دارد.

· آیا در سفرها و گردش هایی که در دل طبیعت می کردید دچار مشکلی هم شده اید یا خیر؟

بله بارها شده که گم شده ام و با سختی زیاد، دوباره راه خودم را پیدا کرده ام. یکی از این اتفاقاتی که همیشه در ذهن من باقی خواهد ماند زمانی است که در شمال منطقه"آب یک قزوین" از قسمت صخره ای و زیبایی بالا می رفتم که ناگهان به دلیل مشکل فنی و جدا شدن گیره اتصال ام از ارتفاع به پایین پرتاب شده و حدود چهار الی پنج ساعت با تمام تجهیزات همراه ام از طناب آویزان و بیهوش بودم. وقتی به هوش آمدم، آفتاب در حال غروب کردن بود. در جایی دیگر در موقعیت غواصی بودم که اکسیژن ام تمام شد و کوسه ماهی هم بالای سرم چرخ می زد. با مشکلات و ترفندهای زیادی خودم را به ساحل رسانده و نجات دادم. با این حال تمام این سختی ها برایم زیبا و جالب بوده و هستند.

· شما در طبیعت تجربیات زیادی به دست آورده اید و می توان گفت به آن دلبستگی بیشتری پیدا کردید. برای طبیعت گردان چه توصیه و سفارشی دارید که برای سفر خود در نظر بگیرند؟

اولین چیزی که باید بگویم این است که محیط زیست را دوست داشته باشند و فقط برای تفریح و گردش به طبیعت نروند. باید تا جایی که می توانند در نگهداری از آن بکوشند و از آلوده کردن فضای طبیعت خودداری کنند. فکر کنند که دوبار ه به زودی قرار است از آن مکان استفاده کنند، پس در تمیز نگهداشتن و عدم تغییرات در آن دقت کنند، البته این امر با اطلاع رسانی و فرهنگ سازی مطبوعات ممکن است. از طرفی دیگر در زمینه عکاسی باید نحوه عکاسی در طبیعت را بدانند و این را در نظر بگیرند که در کجا حضور دارند و آن منطقه چه موقعیت جغرافیایی و اکولوژیکی دارد. باید حیات وحش و منابع آن را به درستی بشناسند و با همراه بردن نقشه های تخصصی و دانستن علم نقشه خوانی، بتوانند در مواقع ضروری مسیر خود را شناسایی کرده و راه درست را انتخاب کنند. حضور در طبیعت بدون در نظر گرفتن این موارد کار خطرناکی است که برای طبیعت گردان مشکل ساز خواهد شد. به طور کلی باید با شناخت و پیشبینی کامل به دل طبیعت رفت و در این میان، باید به تجهیزات هم توجه داشت و وسایل مناسب با منطقه ومسیر مربوطه را با خود به همراه برد. به طور مثال تورهای طبیعت گردی علاقه مندان زیادی را با خود به کویر می برند اما این عزیزان باید بدانند که در دل کویر چه موجودات و پدیده هایی وجود دارند. شب کویر دنیایی دارد که بیشترین بخش پنهان آن را نشان می دهد. به طور حتم گردشگران با علم به این که به کجا می روند و چه هدفی دارند به طور حتم دست آورد خوبی از سفر خود خواهند داشت. به هر حال طبیعت عشق می خواهد و بس